NHỮNG SAI LẦM THƯỜNG GẶP TRONG ĐIỀU TRỊ SỐT Ở TRẺ EM

  • Sốt là một bệnh: sai lầm, sốt chỉ là một triệu trứng, sốt là bề nổi, biểu hiện bên ngoài của bệnh, thay vì chúng ta cứ miệt mài đi điều trị sốt thì chúng ta phải miệt mài đi tìm nguyên nhân gây sốt để điều trị nó.
  • Sốt chỉ có hại thôi: sốt có 2 mặt lợi và hại, sốt là phản ứng tự nhiên của cơ thể để trống lại nhiễm trùng, trong đa số trường hợp sốt có lợi vì ức chế sự phát triển của vi trùng làm bệnh nhanh khỏi. Mặt có hại là khi sốt cao quá làm cho bé mệt, mất nước, đặc biệt các bé có bệnh tim bẩm sinh, hồng cầu lưỡi liềm, não bẩm sinh.. dẫn đến rối loạn về mặt cơ thể. Nhìn chung trong đa số trường hợp sốt là có lợi.
  • Sốt là 1 cấp cứu phải đi khám ngày: rất nhiều trường hợp bé sốt 38-39 độ lúc nửa đêm hối hả bồng con đến bệnh viện, điều này là không cần thiết trừ trường hợp các em bé dưới 3 tháng tuổi bị sốt thì cần phải đi khám gấp còn lại đại đa số các trường hợp khác sốt không phải là cấp cứu nội khoa hay ngoại khoa gì hết. Trong nhi khoa có 5 dấu hiệu nguy hiểm toàn thân phải cấp cứu ngày: (i) li bì khó đánh thức, (ii) thở rít khi nằm yên, (iii) nôn ói tất cả mọi thứ, (iv) co giật, (v) khó thở: thở khò khè, rút lõm kích thích (em bé bị hen, viêm phổi).
  • Sốt trên 38,5o C là phải uống thuốc hạ sốt (đã thành thâm căn cố đế đi vào nếp nhăn của bác sĩ, CBYT, phụ huynh): thực ra khi đo nhiệt độ ở chán, tai, thái dương, hậu môn khác…kỹ thuật đo chưa chắc đã đùng. Ví dụ đo ở tai nếu viêm, nhiều dáy nó cao; nếu đo chán ở môi trường điều hòa khác; nếu đo ở lách em bé cọ tay thì nhiệt độ cao; nếu bọc em bé kín quá mà đo ở hậu môn thì nó cao. Do vậy con số 38, 5o C không có ý nghĩa gì hết, chúng ta cho em bé uống thuốc hạ sốt khi em bé thấy rất là mệt, mục đích của dùng thuốc hạ sốt là không phải để làm cho em bé mát, mục đích của dùng thuốc hạ sốt để làm em bé cảm thấy dễ chịu hơn; nghĩa là em bé đang cuối khóc, không ngủ được, không bú, bám người, lừ đừ, nằm một chỗ. Mình uống thuốc hạ sốt sau 30 phút – 1 tiếng sau em bé tỉnh lại, nó chơi, nó vui, nó đang không ngủ được, nó đang cuối nó vui vẻ trở lại thì như thế là đạt mục tiêu chứ uống thuốc hạ sốt không phải là để làm em bé nó mát cho nên đứng có than em cho uống thuốc mà con em sờ người vẫn nóng, đo nó xuống có nửa độ, người nó vẫn ấm đấy là chuyện bình thường miễn là nó cảm thấy dễ chịu hơn là được.
  • Cứ sốt cao là sẽ giật: hoàn toàn không phải, chỉ có 3% dân số trẻ em bị sốt mới bị giật, thường là những đứa có yếu tố cơ địa, yếu tố gia đình; cứ 100 đứa trẻ sốt sẽ có 3 đứa giật, đợt sốt này nó không giật thì đợt sau nó giật.
  • Nhúng trẻ vào nước lạnh hoặc rội nước đá vào người: có nhiều người làm kể cả bác sĩ. Tuyệt đối không được làm điều này vì làm em bé hoảng loạn thêm, các mạch máu bên ngoài co lại, làm em bé run và tăng nhiệt độ bên trong cơ thể em bé, có thể làm kích thích thần kinh của em bé.
  • Miệt mài lấy nước ấm lau con: việc này là không cần thiết, theo nghiên cứu khi lau em bé bằng nước ấm thấp hơn thân nhiệt em bé 1 độ C thì có tác dụng lấy nhiệt đi 1 cách tạm thời theo cơ chế vật lý truyền nhiệt từ vật nóng sang vật lạnh va cơ chế bốc hơi nước nhưng nó không làm thay đổi điểm điều nhiệt ở não do đó em bé vẫn cứ sốt, em bé chỉ mát bên ngoài 1 lúc và lúc sau nó lại sốt bình thường. Việc lau mát chỉ

làm em bé khó chịu hơn, 1 số em be cuối khóc la ó vã mồ hôi nên cơn sốt xuống. Nên nhớ rằng

  • chỉ có 1 số trường hợp là sốt cao liên tục thôi, còn đa số là sốt thành cơn sau mỗi cơn sốt nó lên tới đỉnh điểm thì nó sẽ đi xuồng.
  • Lấy cồn lau người em bé: thực hành này trước đây đã từng làm vì người ta nghĩ rằng lấy cồn lau vào da thì nó mát, cồn rất dễ thẩm thấu qua da hoặc em bé hít phải dẫn tới ngộ độc.
  • Miếng dán hạ sốt để hạ sốt: Các bác sĩ có uy tín đã lên tiếng miếng dán hạ sốt không hạ được sốt
  • Đánh thức em bé dậy đề uống thuốc hạ sốt hoặc để lau người cho em bé hạ nhiệt mặc dù em bé đang ngủ ngon: điều này là không cần thiết, các hướng dẫn về xử trí sốt trên thế giới đều chỉ ra không nên đánh thức em bé dậy để hạ sốt.
  • Ngộ nhận sốt: em bé vừa chạy ở ngoài vào, một số em bé nhỏ mẹ bọc kín quá nó bị hấp hơi, nó nóng đo nhiệt độ thấy nó nóng lại bảo nó sốt; em bé ở trong phòng nóng hoặc buổi sáng sớm/chiều tối thân nhiệt em bé tăng 0,3 đến 0,5 độ C, mình sờ thấy ấm ấm đo nhiệt độ lại bảo nó sốt không đúng. Để hạn chế việc ngộ nhận sốt trước khi đo nhiệt độ nên để các em bé nghỉ ngơi đối với các em bé đang ở trong môi trường nóng hoặc mới chạy ở ngoài vào, nếu bé đang mặc nhiều đồ quá đặc biệt là các bé nhỏ các bạn phải mở ra các bạn hay đo nhiệt độ.
  • Sốt do mọc răng: nghiên cứu chỉ ra mọc răng không gây sốt mọc răng chỉ làm cho em bé hơi ấm một tý thôi không bao giờ vượt quá 38 độc C, khi em bé vượt quá 38 độc C là em bé bị bệnh rồi. Thường các bé nhỏ dưới 1 tuổi lại hay bị bệnh lúc nó đang mọc răng có thể là do lúc mọc răng tần xuất nó đưa tay lên miệng, ngậm đồ, cắn đồ nhiều làm tăng nguy cơ nhiễm vi trùng, vi rút từ bên ngoài vào; một số trường hợp mọc răng có biến chứng do đâm vào nướu dẫn tới xưng, tấy, lở, loét thì đó là nhiễm trùng nướu do đó có thể sốt do nhiễm trùng nướu.
  • Sốt và tăng thân nhiệt đánh đồng là một: tăng thân nhiệt là do cơ thể bị hấp thụ nhiệt từ môi trường như say nắng, say nóng hoặc mắc căn bệnh chuyển hóa nào đó như Basedow làm cơ thể cứ sản sinh gia nhiệt. Các tình huống tăng thân nhiệt có thể dẫn đến chết người chẳng hạn những trường hợp say nóng, say nắng, hoặc một số loại thuốc gây thân nhiệt cao 41-42 độc C uống thuốc hạ sốt cũng không hạ được những trường hợp này phải giảm sốt bằng phương pháp vật lý khác với sốt phải dùng thuốc tác động vào điểm điều nhiệt trên não để hạ sốt. Nên nhớ không có ai chết vì sốt cả. Tăng thân nhiệt thì dùng thuốc hạ sốt nó không bớt đâu.
  • Dùng thuốc hạ sốt liên tục với mong muốn rằng em bé sẽ không bị co giật: đây là một sai lầm phổ biến kể cả phụ huynh hay bác sĩ đều mắc phải. Các nghiên cứu chỉ ra rằng trên cơ địa một em bé bị cơ địa co giật do sốt việc mình sử dụng thuốc liên tục với mục đích để em bé không bị co giật thì nó vẫn giật bình thường nó phụ thuộc vào cơ thể em bé đợt bệnh đó yếu hay mạnh, phụ thuộc vào loài vi trùng tấn
  • công em bé có độc tính như thế nào, phụ thuộc vào lứa tuổi của em bé, phụ thuộc vào loại văc xin; cho nên đừng nghĩ là cứ 4 tiếng dập sốt một lần là nó không giật đâu nhé, nó mà giật đợt đó thì nó vẫn giật bình thường.
  • Sử dụng ibuprofen một cách bừa bãi: ibuprofen trên thị trường có tên ibudolor/ Các bạn không được sử dụng nếu không có chỉ định của bác sĩ, mặc dù nó các tác dụng hạ sốt nhanh hơn, nhiều hơn và lâu hơn. Thuốc này có độc tính cao hơn, dễ gây dị ứng hơn, nhiều tác dụng phụ hơn. “ĐẶC BIỆT NẾU EM BÉ MÀ SỐT DO SỐT XUẤT HUYẾT MÀ LÃ ibuprofen VÀO THÌ SỐT XUẤT HUYẾT CỦA EM BÉ CÓ THỂ NẶNG HƠN”
  • Phụ huỳnh và bác sĩ cho bé sử dụng các chế phẩm có nhiều thành phần trong đó có thành phần thuốc hạ sốt chẳng hạn như ameflu, tiffy, một số loại siro hoặc viên nén mà trong đó có paracetamol: có thứ thuốc làm khô mũi, bớt nghẹt mũi pheniramine, clopheniramin. Bạn dùng những chế phẩm như thế rất dễ bị ngộ độc, bởi vì sao, tôi lấy ví dụ như thế này: nếu bạn mới cho bé uống ameflu có paracetamol trong đó để chữa ho, nghẹt mũi những lượng paracetamol này không đủ để giúp trẻ hạ sốt, đến khi bé nó sốt bạn tại tương cho nó một liều thuốc hạ sốt hapacol hoặc efferalgan là vô tình nó bị quá liều dẫn đến ngộ độc. Cho nên tuyệt đối ở trẻ em các bạn không sử dụng các chế phẩm có nhiều thành phần.

Tin tức liên quan

Trả lời

Thư điện tử của bạn sẽ không được hiện thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *